दमक, १३ साउन । दमक जस्तो सहर—जहाँ गाउँ र सहरको संवेदना एकैसाथ धड्किन्छ । यहाँको अस्पतालमा पनि कहिले काहीँ चमत्कार झैँ हुने गर्छ । हालै दमक ७ मा अवस्थित किओच बाल अस्पतालले गराएको एक दुर्लभ र जटिल शल्यक्रियाले यस सहरलाई चिकित्सा सेवाको नयाँ पहिचान दिएको छ ।
मोरङको नेपोखरी गाउँपालिका–६ का २ वर्ष ८ महिनाका बालक मिकल्स डाईभरकुलिटिस नामक दुर्लभ रोगबाट पीडित थिए । पेट दुख्ने, रगतसहित दिशा आउने जस्ता लक्षण देखिएपछि उनीहरू झापाकै दमक रेडक्रसमा रगत परीक्षणका लागि आए । परीक्षणबाट पनि केही ठोस थाहा नभएपछि बालकलाई राजधानी काठमाडौँ लगियो । त्यहाँ रोग त पत्ता लाग्यो, तर तत्काल सल्यक्रिया सम्भव भएन । चिकित्सकले १५ दिन पर्खन सुझाए ।
तर नियतीले त्यो समय दिएन । बालकको अवस्था अचानक बिग्रियो । काठमाडौँ फर्किन सक्ने अवस्था थिएन । संकटको घडीमा अभिभावकले आशा राखे—दमकमै केही सम्भव छ कि?
त्यसपछि बालकलाई किओच बाल अस्पताल ल्याइयो । काठमाडौँबाट आएका शल्यचिकित्सक डा. दिनेश कोईरालाको नेतृत्वमा विशेष टिमले शल्यक्रिया गर्यो । नाजुक अवस्थामा ल्याइएका ती बालकको सफल शल्यक्रिया भयो, र अहिले अवस्था सामान्य रहेको अस्पतालले जनाएको छ ।
बालककी आमा रीना राईले आँखा रसाउँदै भनिन्,
“दमकमै यस्तो शल्यक्रिया सफल हुने भन्ने त कल्पनै थिएन, हामीलाई नया जीवन जस्तै भयो यो ।
के हो मिकल्स डाईभरकुलिटिस?
बालरोग विशेषज्ञ डा. सुनिल कोईरालाका अनुसार मिकल्स डाईभरकुलिटिस पेटको सानो आन्द्रामा हुने जन्मजात थैलीमा संक्रमण हुने गम्भीर रोग हो । समयमै पत्ता नलागेमा आन्द्रामा प्वाल समेत पर्न सक्छ ।
“यो रोग अलिक ढिलो पत्ता लाग्ने खालको हुन्छ,“
डा. कोईरालाले जानकारी दिँदै थपे,
“दाँया पेट दुख्ने, दिशा गर्दा बारम्बार रगत आउने जस्ता लक्षण देखिएमा तुरुन्तै अस्पतालमा जाँच गराउनु पर्छ ।
पुर्वी नेपालकै लागि आशाको केन्द्र
यस सफल शल्यक्रियाले दमकलाई बाल स्वास्थ्य उपचारको केन्द्रका रूपमा अझ स्थापित गराएको छ । विशेषगरी ग्रामीण क्षेत्रका बिपन्न परिवारलाई राजधानी जान नसक्ने अवस्थामै दमकमै जटिल रोगको उपचार सम्भव भएको सन्देश दिएको छ ।
अस्पतालका चिकित्सकहरू भन्छन्—अब हरेक जटिल केसको लागि राजधानी धाउनै पर्छ भन्ने अवस्था छैन ।
“यस घटनाले देखायो कि अब जटिल शल्यक्रिया पनि दमकमै सम्भव छ, यसले पूर्वी नेपालका धेरै बालबालिकालाई फाइदा पुर्याउने छ ।“
न्युनतम शुल्कमा, उच्च सेवा
महँगो उपचार खर्च र टाढाको यात्राको डरले थलिएका सयौं अभिभावकका लागि किओच बाल अस्पताल न्युनतम शुल्कमा पनि जटिल सेवा सम्भव छ भन्ने उदाहरण बनिदिएको छ ।
यो सफलताको पछाडि अस्पतालको निरन्तर लगानी, दक्ष चिकित्सक टिम र आधुनिक उपकरणहरूको सहयोग छ ।
