दमक,२४ असोज। नेपालको सञ्चार इतिहासमा एक महत्वपूर्ण स्तम्भको रूपमा रहेको हुलाक सेवा आज डिजिटल युगसँग प्रतिस्पर्धा गर्दैछ। हुलाक दिवसको अवसरमा जब हामी पछाडि फर्केर हेर्छौं, एक समय यस्तो पनि थियो, जब हुलाक नै देश तथा विदेशमा सन्देश पु¥याउने एकमात्र साधन थियो।
डिजिटल प्रविधिको आगमनअघि नेपालमा सञ्चारको सबैभन्दा विश्वसनीय माध्यम नै हुलाक सेवा थियो। हातले लेखिएका पत्रहरू महिनौं लागेर गन्तव्यसम्म पुग्थे। तर समयक्रमसँगै डिजिटल टेलिफोन, मोबाइल फोन र पछिल्ला सामाजिक सञ्जालहरूको विकाससँगै मानिसहरू सूचना आदान–प्रदानका लागि ईमेल र मेसेन्जर जस्ता सहज माध्यमतर्फ आकर्षित भए। फलस्वरूप, हातले लेखिएका पत्रहरूको चलन दिनप्रतिदिन घट्दो अवस्थामा पुगेको छ। तर, यस्तो बदलिँदो समयमै पनि हुलाक सेवा पूर्णतः हराएको छैन। बरु, नयाँ चुनौतीहरूलाई आत्मसात् गर्दै आधुनिकीकरण तर्फ अगाडि बढिरहेको छ।अहिलेको डिजिटल युगमा हुलाक अलिकति ओझेलमा परेपनि कुनै बेला सञ्चारको एकमात्र साहारा नै हुलाक सेवा भएकाले हुलाकको एक ऐहिासिक विरासध नै भएको बताउनुहुन्छ दमक ९ का धनन्जय बास्कोटा ।
अहिलेको डिजिटल युगमा पनि हुलाकमा पत्र लगभग उत्तिकै दर्ता हुने गरेको छ । कुनै बेला व्यक्तिले एकअर्कालाई लेखेको पत्रहरु दर्ता हुनको लागी थुप्रो लाग्थे भने अहिले ठूलाठूला सरकारी तथा निजि कार्यलय र संघसंस्थाहरुले मात्र हुलाकको प्रयोग गर्ने गरेको बताउनुहुन्छ हुलाक कार्यलय दमककी कार्यलय प्रमुख कान्ति माया चौलागाईँ ।
पहिला पहिला एउटा पत्र पुग्न कहिले काहीँ त एक महिना नै लाग्ने गथ्र्यो । पत्रहरु पनि हराउने गर्थे । अहिले भने हुलाक सेवा त्यस्तो रहेन । आफ्नो पत्र वा सामान कहाँ पुग्यो भनी बारकोड स्क्यान गरी सजिलै लोकेसन हेर्न सकिन्छ । अझ काठमाडौँको हुलाक कार्यलयबाट त पत्र दर्ता भएकै दिन बितरण हुने सुविधा पनि रहेको उहाँको भनाई छ ।
डिजिटल युगले सञ्चारको स्वरूपलाई पूर्ण रूपमा परिवर्तन गरे पनि हुलाक सेवा अझै पनि सरकारी, संस्थागत तथा सामाजिक सेवाका लागि महत्वपूर्ण रहँदै आएको छ। सूचना प्रवाहको यो ऐतिहासिक माध्यमले अब आधुनिक प्रविधिसँगै सहयात्रा गर्दै अगाडी बढ्न आबश्यक छ ।
