दमक, २३ कार्तिक । बिहान झिसमिसे मै उठेर काममा लाग्नु हुन्छ झापा गौरादहका जनक गड्तौला । आफ्नै घर छेउमा खन्नु भएको खाडीमा उहाँले माछा पाल्नु भएको छ । अनी अली पर्तीर गाईको गोठ र बाख्रको खोर पनि छ । यी तीनै ठाउँमा नगइकन उहाँको दैनिक सुरुनै हुदैन ।
माछाका भुरालाई चारो हाल्ने, गाईको गोठ सफा गर्ने र बाख्राका बड्क्यूला बडार्ने । उहाँको हरेक दिन यो पहिलो काम हो । त्यसप िदुहुनु गाईको दुध दुहुने । घास हाल्ने र अघी दुहेको दुधलाई बजार सम्म पुर्याउने । बजारबाट फर्कदा माछाका भुरा, गाई र बाख्रालाई केहि आवश्यकीय कुरा छ भने त्यो पनि ल्याउने । यती गरेपछि बिहानको एउटा मेलोको काम सक्नु हुन्छ । तर उहाँ यती मात्रै नभएर घर नजिकै रहेको जमिनमा अन्य उब्जनी पनि लगाउनु हुन्छ । घर, बारी, खेत, कोठ, खाडी र खोर । बिहान झिसमिमे देखी रातको साँझै सम्म उहाँको दैनिकी यही बित्छ ।
धेरै युवाहरु विदेशिने सपना देखिरहेका छन् , तर केही यस्ता पनि छन् जसले स्वदेशमै बसेर सम्भावना खोजिरहेका छन् र देशको माटोलाई नै आफ्नो जीवन बनाएका छन् ।
गर्तौलाका बुबा पनि कुनै समयको गौरादहको अग्रज किसानको रुपमा चिनिनु हुनुहुन्थ्यो । त्यसैलाई पनि उहाँलाई पनि कृषी पेसा नै रोज्न मनलाग्यो । त। बुबाहरुले जीविको पार्जन गर्न कृषि गरेको देख्नु भयो । त्यसबाट आर्थीक उपार्जन मनग्गे भएन । केवल जीवन चाहि चल्यो । यसरी कृषिबाट जीवन मात्रै चल्ने रहेछ भन्ठानेर उहाँ कमाउन र जमाउन सकिन्छ र भविष्य सुन्दर बनाउन सकिन्छ भनेर विदेश पनि जानु भयो । केहि वर्ष बस्नु भयो । तर विदेश सोचे जस्तो भएन । न काम राम्रो न दाम चीत्त बुभ्दो । तर छोटो अवधीको विदेश बसाईले उहाँलाई एउटा हौसाला चाहि पक्का दियो । त्यो थियो अव आफ्नै ठाउँमा केहि गर्छु र बन्छु भन्ने संकल्प । त्यहि संकल्पका सथ विदेशबाट फर्कनु भएका गड्तौला अहिले कृषि पेषालाई जीविको पार्जन मात्रै हैन उद्यम र उद्योगको रुपमा स्थापना गरेर उदाहरण प्रस्तुत गरिरहनु भएको छ ।
किसान भन्ने बित्तिकै सबैको जनरमा फोहोरी कपडा लगाएको । च्यातीएको टोपी लगाएको र काँधमा कोदोली भीरको मात्रै झझल्को आउछ । तर यो किसानको कर्मलेनै संसार चलेको छ । किसानको कर्म सबैभन्दा पवित्र हो । जीवन र जगत हो भन्ने कुरा न समाजले बुझ्यो । न किसानले बुझाउन सके । न राज्यलेनै बुझाउन सक्यो । त्यसकारण उपेक्षामा परेको यो पेषालाई उहाँ एउटा सम्मानयोग्य र सबैका लागी उदाहरणीय किसान बनाउने देखाउन चाहने संकल्प गर्नु हुन्छ ।
किसान । एउटा सानको नाम बन्न सक्छ । त्यो सान जसले मानव जीवन बचाउँछ । त्यो सान जसले सबैको अस्त्वि जोगाँउछ । यो काम गरेर सान बढाउन चुनौती अनेकन छन् । तर मिहनत र इमान्दारीता अनी लगनशील भएर गर्ने हो भने यहाँ सम्भाना पनि छन् । अनी राज्यले पनि कृषिका फाईल झोलामा बोकेका किसानलाई हैन , खेत बारीमा उत्पादन गरेकाहरुलाई नगदमा हैन उत्पादनमा अनुदान दिने हो भने सबैले न्याय पाउने छन् भन्ने गड्तौलालाई लागेको छ ।
अझैपनि नेपाल कृषि प्रधान देश हो भनेर चिनीन चाहने हो भने विदेश जाने यूवाहरुलाई हातमा हरियो पासपोर्ट हैन नयाँ औजार र मेसीनरी अनी उत्पादन पछि मुल्य र बजारको सुनिश्चित राज्यले गरिदिने हो भने यो देशमा सुन फल्न सक्ने अनुभव गड्तौलासग छ । राज्यले सकरात्मक भएर सोच्ने हो भने कृषिमा अत्याधीक सम्भावना उहाँ दख्नु हुन्छ ।
