दमक, २० बैशाख / भारतमा रहेर नेपाली भाषा साहित्यक्षको क्षेत्रमा महत्वपूर्ण योगदान दिनुहुने स्व.इन्द्रबहादुर राईको कथा ‘जार’ माथि शनिबार दमकमा बहस गरिएको छ ।
मन परेकी अर्काकी श्रीमती भगाएर लाने व्यक्ति ‘जार’ मानिने गरेको घटना उल्लेख गरेर लेखिएको कथामाथि हाल चलचित्र निर्माण भएको सन्दर्भ समेत जोडेर बहस गरिएको छ । सो चलचित्र बैशाख २६ बाट प्रदर्शनमा आउने भएको छ ।
वि.स.१८ सयको समयताका नेपाली समाजमा बढी मात्रामा हुने गरेको ‘जार’ बनेर क्षतिपूर्ति स्वरुप ‘जारी’ तिर्ने घटना उल्लेख गरेको कथालाई चलचित्रमा ढालिएको छ । ‘जार’ लाई भेटेमा काटेर मार्ने प्रचलनलाई हटाउने सन्देशमा समाज सुधारको पाटोबाट कथाकार राईले प्रस्तुत गरेको गहन भाव रहेको बुझाईको बहसमा साहित्यकार कृष्ण बराल, हाङयुग अज्ञात, सीमा आभास सहभागि बन्नु भयो । उहाँहरुले चलचित्रले ‘जार’ कथाको मर्मलाई हुबहु पर्दामा उतारेर सोही भावको न्याय प्रदान गर्नुपर्ने आवश्यकतामा जोड दिनु भयो । बहसमै सहभागि जार चलचित्रकी संगीतकार एवम् गायिका झुमा लिम्बूले चलचित्रले कथालाई न्याय दिने भरमग्दुर प्रयास गरिएको जनाउनु भयो ।
कदम थिएटरमा राखिएको बहसमा साहित्यकार बरालले साहित्यकार राईसँगको साहित्यिक भेटघाट र भलाकुसारीका सन्दर्भका बारेमा चर्चा गर्नुभयो । कदम थिएटरका सुमन लिंदेनको सहजीकरण रहेको बसहका क्रममा दमकका पुराना साहित्यकार प्रकाश बुढाथोकीका साथै सुन्दर कुरुप, सिजन दाहालले स्व. राईका सन्दर्भमा संक्षिप्त बोल्नु भयो ।
२२५ वर्ष पुरानो विषयलाई चलचित्रले हाम्रो इतिहाससँगको साक्षात्कार गराउनुका साथै समाजमा हराउँदै गएका परम्परा र सम्बन्धका विविध पाटा देखाउने निर्देशक फूर्वा छिरिङ लामाको भनाइ छ ।
‘जार’ले इतिहास, संस्कृति र समाजलाई गहिरो रुपमा स्पर्श गर्ने भएकाले युवा पुस्तामाझ समेत प्रभाव पार्ने विश्वास निर्देशक लामाको छ । चलचित्र ‘जार’ले एक प्रेमकथामार्फत तत्कालीन समाजको संरचना र मानव भावनाको जटिलतालाई देखाउनेछ । कथाका पात्र ‘ठूली’ र ‘रुद्रमान’ मार्फत दर्शकले त्यसबेला प्रेम, सम्बन्ध र समाजको कठोर वास्तविकता देख्न सक्नेछन् । अर्थात आफ्नी श्रीमती आफूसँग भन्दा जारसँग खुसी भएपछि सहजरुपमा श्रीमती उतै जिम्मा दिन तयार भएको कथाको मर्म रहेको छ ।
फेरि टेल पिक्चर्सले निर्माण गरेको चलचित्रमा सौगात मल्ल, अनुपविक्रम शाही, अभिनेत्री गीताञ्जली थापालगायत कलाकारको मुख्य भूमिका छ । होप रिल्स, एलए सेभेन सर्टस, बराल स्टुडियो र किवा प्रोडक्सनको सहकार्यमा निर्माण भएको चलचित्रको छायांकन सिक्किममा गरिएको छ । ‘जार’को कार्यकारी निर्मातामा त्रिलोचन पाण्डे, नीरज राई, नुर्साङ भुटिया, ज्योति क्षेत्री र पेमा रिन्जिङ लेप्चा रहनु भएको छ । चलचित्रमा झुमा लिम्बू र गंगा थापाको संगीत छ ।
चलचित्र ‘जार’ नेपाल र भारतसहित अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा एकसाथ प्रदर्शनमा आउने निर्माण टिमले बताएको छ । यो सिनेमा प्रदर्शनको लागि नेपालभित्र एप्पल इन्टरटेन्मेन्ट, रिच इन्टरटेन्मेन्ट र एफडी कम्पनीले वितरणको जिम्मा लिएको छ भने अन्तर्राष्ट्रिय वितरकको रूपमा सेभेन सिज सिनेमाले गर्ने छ ।
