दमक, कार्तिक ४
मोरङको पथरी शनिश्चरे २ का खडानन्द बराल नाट्य क्षेत्रमा जीवन बराल नामले चिनिनु मात्र होइन नाटक नै जीवन मानेर आफ्नो उचाई राष्ट्रियस्तरमा बढाउन सफल बन्नु भएको छ ।
उमेरले ४३ शिशिर वसन्त पार गर्नु भएका बराल बाल कलाकारका रुपमा ०५३ सालबाट तात्कालिन पथरी ८ स्थित प्रगतिशील मञ्चमार्फत खासगरी स्थानीय वीरेन्द्रनगर क्षेत्रमा नाटकमा अभिनय गर्न थाल्नु भयो । पछि दमकमा प्रकाश आङ्देम्बेको अगुवाईमा सञ्चालन भएको गन्तव्य थिएटरमा नाटक गर्न पुग्नुभयो । त्यहाँ नाटक सिक्दै गर्दा ०६४ सालमा घिमिरे युवराजको अगुवाईमा काठमाडौंमा सञ्चालनमा रहेको शिल्पी थिएटरमा प्रशिक्षार्थीका रुपमा छनोट हुनु भएपछि उहाँको नाट्यकलाले फक्रिने अवसर पायो । राष्ट्रिय नाचघरमा समेत ६ महिनाको तालिम लिन पाएपछि जीवनले रंगकर्म के रहेछ भनेर छर्लङ्ग बुझ्न पाउँनु भयो र त्यही क्षेत्रमा लागिरहने प्रण गर्नुभयो ।
त्यसपछि शिल्पी थिएटरमै रहेर नाटक उत्पादन, अभिनयसहित पछिल्लो समयमा निर्देशनकै जिम्मेबारी लिएर निरन्तर १३ वर्ष काम गर्नुभयो । नेपालका विभिन्न ठाउँ र भारतका केही ठाउँमा प्रभावकारी नाट्य प्रस्तुतिबाट दर्शकको मन जित्न सफल बन्नु भयो । विभिन्न विद्यालयहरुमा नाट्य शिक्षकका रुपमा समेत काम गर्न भ्याउनु भयो । यी सवै क्षेत्रबाट सिकेको ज्ञान र सीपलाई आफ्नै गृह क्षेत्रमा उपयोग गराएर नाट्यकर्मको प्रवद्र्धनका लागि उहाँ यसबेला तल्लिन रहनु भएको छ ।
पथरी शनिश्चरे फर्किएपछि ‘शब्द थिएटर’ संस्था खडा गरी त्यसको निर्देशकका रुपमा उहाँ रहनु भएको छ । अनि मोरङ र झापाका ६ वटा विद्यालयमा शिक्षकका रुपमा रंगकर्म समेत सिकाइरहनु भएको छ । उहाँकी श्रीमती सुमन कुइकेल र छोरा काव्य समेत नाट्यकर्म मै हुनुहुन्छ । चुलाचुली रंगमञ्च इलामसहितका दर्जन बढी संघ संस्थाबाट सम्मानित उहाँ नाटक गर्नुमा जत्तिको खुसी अरु केही चिजमा पनि पाउनु हुन्न ।
उहाँले हालसम्म कचहरी नाटकका रुपमा प्रकृति प्रेमी, जैविक धुन, अँध्यारो विरुद्ध, नारी, बिल्टु विरामी छ, के लाग्यो हल्काले, समय र हिंसा, त्रिपाल, खुशी, कोरोना, दोषी को ? मा अभिनय गर्नुभएको छ । स्टेज नाटकमा लाटो पहाड, बहुलाकाजीको सपना, चरणदास चोर, नयाँ सडकको गीत, तारतुफ, समाजका नाइके, तीन बहिनी, कोमा, माजिपा लाखे, दिक्षान्त, हारजीत, माधवी, चोःलुङ, बाह्र दुर्वासासहितमा उहाँको प्रभावकारी प्रस्तुतिले उहाँलाई नाट्य क्षेत्रमा विशेष चिनाएको छ ।
जेसिमा बेटा बर्सुन्, जुली, पाहुना घरकी साहुनी, अनि देउराली रुन्छ, घरभित्रको अर्को घर, बर्बरिक, डम्बरी, आनमयाँ, आमा नहुँदा एक साँझ, दन्तको डोब, बबयागा अर्थात हिँउको बाटो, जयमाया आफूमात्र लिखापानी आइपुगी, सिमेक्वा, हेच्छाकुप्पा नाटकमा उहाँले निर्देशन समेत गर्नुभएको छ । त्यसबीचमा उहाँले दयाहाङ राई मुख्य पात्रका रुपमा रहेको म्यूजिक भिडियो ‘सँगसँगै कान्छि’को निर्देशन गर्नुभयो । भोलिभोलि भन्दैमा बोलको गीतमा उहाँले अभिनय पनि गर्नुभयो ।
०६८ /६९ मा उहाँले पहिलो पटक टेलिश्रृंखला ‘अमिलो पिरो’ मा सहायक निर्देशक र कलाकार भएर काम गर्ने अवसर पाउँनु भयो । त्यसपछि उहाँको प्रतिभाले काँचको पर्दामा अझ फैलिँदै जाने मौका पायो । मेरी बास्सै, हिजोआजका कुरा, किलो टांगो, कथैकथाको यो संसार, एउटै आँगन, जीवनचक्र, थोरै भए पुगिसरी, सिंहदरबार २ मा अभिनयको अवसर जुर्यो ।
त्यसपछि उहाँको सम्भावनाले चलचित्र क्षेत्रमा पनि प्रवेश पायो । परित्याग चलचित्रमा सहायक निर्देशक भएर भित्रिएको उहाँको पाइला खग्रास, सेमिफुंगा, महानगरहुँदै प्रेमगीत ३, जिग्री, घामड शेरे र मन्सरामा लम्किन पायो । हाल छायांकनमा रहेको बलिदानमा समेत उहाँको अभिनय देख्न पाइने भएको छ । उज्यालो खबरको ‘अनुशीलन’ कार्यक्रममा उहाँसँग गरिएको कुराकानी प्रस्तुत छ ः
