विर्तामोड, १६ जेठ । शुक्रवार विर्तामोडमा आयोजित एक कार्यक्रममा कचनकवलकी किशोरी मासिया बेगमले सुनाएको कविताले धेरैलाई भावुक बनायो ।
बालविवाह तथा कम उमेरमा हुने विवाह न्युनीकरणका लागि महिला जनचेतना केन्द्रले आयोजना गरेको कार्यक्रममा बेगम आफ्नो कवितामा यसरी प्रस्तुत हुनुभयो —
आमा, बुवा सुन्नुहोस् मेरो विचार
नगर्नोस् ममाथि अत्याचार
उमेर हो मेरो पढ्ने लेख्ने
नगर्नोस् मेरो विवाह ।
कविताको अर्को हरफ त झनै चोटिलो थियो । बेगमको यो प्रस्तुतीले छलफलमा सहभागी प्रहरी, प्रशासनका प्रमुखका साथै जनप्रतिनिधि र अधिकारवादीहरुलाई सोचमग्न बनायो ।
सानै छु, बढ्न देऊ
विवाह होइन, पढ्न देऊ ।
बेगम मुस्लिम समुदायकी प्रतिनिधि किशोरी हुन् । यो समुदायमा अहिले पनि बालविवाह व्याप्त छ । जसका कारण धेरै छोरीहरु कलिलै उमेरमा बिहे गर्न बाध्य छन् । सानैमा बिहे गर्नुपर्दा छोरीहरु शिक्षाबाट वञ्चित हुने गरेका छन् ।
छोरी हुर्केपछि दुलाहा पाइँदैन भन्ने मानसिकताका कारण मुस्लिम बाहुल्य कचनकवल, बाह्रदशी, झापा लगायतका स्थानीय तहहरुमा अझै बालविवाह रोक्न कठिन भइरहेको त्यहाँका जनप्रतिनिधि बताउँछन् ।
समुदायमा विद्यमान यो अवस्था देखेरै महिला जनचेतना केन्द्रले शुक्रवार जिल्लाभरका स्थानीय तहबाट किशोरकिशोरी सहभागी गराएर बालविवाह तथा कम उमेरमा हुने विवाह रोक्नेबारे छलफल चलाएको हो ।
कार्यक्रममा प्रमुख अतिथिका रुपमा उपस्थित कोशी प्रदेश सभाका उपसभामुख सिर्जना दनुवारले बाल विवाह न्यूनीकरणका लागि अभिभावक समेत सचेत हुनुपर्ने बताउनुभयो । उहाँले बालविवाह अन्त्यका लागि कोशी प्रदेशसभाले दुई वर्षअघि रणनीति बनाइसकेको चर्चा गर्दै बालविवाह अन्त्यका लागि सबै पक्षलाई जिम्मेवार हुन आव्हान गर्नुभयो ।
मेचीनगर नगरपालिकाकी उपप्रमुख मीना पोखरेल उप्रेतीले बाल विवाह न्यूनीकरणका लागि जनचेतना केन्द्रले जिल्लामा महत्वपूर्ण काम गरिरहेको बताउनुभयो ।
कार्यक्रममा प्रमुख जिल्ला अधिकारी गोपालकुमार अधिकारी, जिल्ला प्रहरी कार्यालय झापाका प्रमुख राजन लिम्बूलगायतले आफ्ना धारणा व्यक्त गर्नुभएको थियो । संस्थाकी अध्यक्ष सीता गुरुङको अध्यक्षतामा भएको कार्यक्रममा जनचेतना केन्द्रले बाल विवाह न्यूनीकरणका क्षेत्रमा गरिरहेका कामहरुबारे तयार पारिएको वृत्तचित्रसमेत प्रस्तुत गरिएको थियो ।
बालविवाहसम्बन्धी नीति तथा कानुनका बारे अधिवक्ता कविता बास्तोला, कोशी प्रदेश तथा जिल्लामा बालविवाहको अवस्था, प्रदेश सरकारले बनाएका नीति तथा कानुनहरुको अवस्था र सरोकारवालाहरुको भूमिका विषयमा राष्ट्रिय बालअधिकार परिषद, प्रदेश समन्वय अधिकृत सुमन अधिकारीले सहजीकरण गर्नुभएको थियो ।
संस्थापक अध्यक्ष राधा प्रधानले बालविवाह न्यूनीकरणका लागि महिलाहरुलाई दक्ष बनाएर आत्मनिर्भर बनाउन सिलाई कटाई तालिम तथा सचेतना जगाउने उद्देश्यले मिलेर स्थानीय समुदायसँग मिलेर विविध कार्यक्रम गर्दै आएको बताउनुभयो ।
नेपालमा १५ प्रतिशतभन्दा कम उमेरमा विवाह हुनेको संख्या आठ प्रतिशत र १५ देखि १८ वर्षमा विवाह हुनेको संख्या ३३ प्रतिशत रहेको वताइएको छ ।
