भोटेकोशीका पीडितप्रति दमक रथयात्राको प्रार्थना

दमक। भगवान् श्रीकृष्णको आराधना, भक्ति र आस्थाको प्रतीक बनेर हरेक वर्ष सडकमा निस्कने श्रीकृष्ण रथयात्रा यस वर्ष भने उत्सव मात्र हुने छैन। यसपटक यसको रथमा भक्ति र कीर्तनसँगै पीडामा परेका मानवप्रतिको संवेदना, प्रार्थना र सेवाको संकल्प पनि अघि बढ्नेछ।
हालै भोटेकोशी क्षेत्रमा आएको अकल्पनीय प्राकृतिक विपत्तिले ठूलो मानवीय क्षति पुर्‍याएको छ। बाढी र पहिरोका कारण एक हजारभन्दा बढी नागरिकले ज्यान गुमाएका छन् भने हजारौँ अझै बेपत्ता छन्। हजारौँ परिवार घरबारविहीन बनेका छन्। कसैले आफन्त गुमाएका छन्, कसैले घर र सम्पत्ति गुमाएका छन्, त कसैका लागि आफ्ना प्रियजनको खोजी अझै समाप्त भएको छैन।
यही पीडाको घडीमा दमकमा आयोजना हुने श्रीकृष्ण रथयात्राले प्रभावित नागरिकप्रति ऐक्यबद्धता जनाउने भएको छ।
दमक रथयात्रा व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष रोहित आचार्यका अनुसार यस वर्षको रथयात्रालाई केवल मनोरञ्जन, नाचगान र ठूलो भीडको उत्सवका रूपमा नभई भक्ति, प्रार्थना, सेवा र मानवताको सन्देश दिने धार्मिक यात्राका रूपमा अघि बढाइनेछ।
रथयात्राका क्रममा विभिन्न स्थानमा आरती तथा प्रार्थना गरिनेछ। ती प्रार्थना केवल धार्मिक कर्मकाण्डमा सीमित हुने छैनन्। भोटेकोशी विपत्तिमा दिवंगत भएकाहरूको आत्माको चिरशान्तिको कामना गरिनेछ। बेपत्ता भएकाहरू सकुशल भेटिऊन्, समयमै उद्धार होस् र उनीहरू आफ्ना परिवारसँग पुनर्मिलन हुन सकून् भन्ने कामना गरिनेछ। घाइते तथा उपचाररत सबैले शीघ्र स्वास्थ्यलाभ गरून् भन्ने प्रार्थना पनि गरिनेछ।
हनुमान मन्दिर, जेसी चोक, देवकोटा चोक, पशुपति मन्दिर, शंखधर चोक, भृकुटी चोक, रातो पुल, भानुभक्त चोक, फागुनन्द चोक तथा दमक नगरपालिका अगाडिलगायतका स्थानमा भक्तिभावका साथ आरती र प्रार्थना गरिनेछ।
यस वर्ष ठूलो नाचगानभन्दा कीर्तन र भक्तिभावलाई प्राथमिकता दिनुको कारण पनि यही मानवीय संवेदना हो। हजारौँ परिवार शोकमा रहेका बेला आफ्नो उत्सवलाई उनीहरूको पीडासँग जोड्नु नै सच्चा धर्म भएको समितिको विश्वास छ।
आचार्य भन्छन्, भगवान् श्रीकृष्णप्रतिको सच्चा भक्ति मन्दिरमा पूजा र आराधना गर्नुमा मात्र सीमित हुँदैन। दुःखमा परेका मानिसको आँसु पुछ्नु, पीडितको साथमा उभिनु र संकटमा परेकालाई सहयोग गर्नु पनि उत्तिकै ठूलो धर्म हो।
त्यसैले यस वर्षको रथयात्राले एउटा प्रश्न पनि उठाउनेछ, ‘हाम्रो भक्ति कति ठूलो छ?’ भन्दा पनि ‘हाम्रो भक्तिले दुःखमा परेको मानिसका लागि कति उज्यालो दिन सक्छ?’
यही भावनाका साथ रथयात्राका क्रममा संकलन हुने दान–भेटी तथा स्वेच्छिक सहयोगलाई पारदर्शी रूपमा व्यवस्थापन गरी प्रधानमन्त्री दैवी प्रकोप राहत कोषमा जम्मा गरिनेछ। भोटेकोशी बाढीबाट प्रभावित परिवारको राहत, पुनःस्थापना र पुनर्निर्माणमा सहयोग पुग्ने गरी उक्त रकम परिचालन गर्न पहल गरिने समितिको भनाइ छ।
यसले रथयात्रालाई पूजा र उत्सवबाट माथि उठाएर सेवा र सामाजिक उत्तरदायित्वसँग जोड्ने प्रयास गर्नेछ।
रथयात्रा व्यवस्थापनमा पनि समितिले विशेष सावधानी अपनाएको छ। भक्तजन तथा सर्वसाधारणको सुरक्षाका लागि सशस्त्र प्रहरी, नेपाल प्रहरी र दमक नगर प्रहरीसँग समन्वय गरिएको छ। ट्राफिक व्यवस्थापनका लागि ट्राफिक प्रहरी, जीवनचक्र समाज र नगर प्रहरी परिचालन हुनेछन्। विभिन्न सामाजिक संस्थाका स्वयंसेवक पनि रथयात्रामा खटिनेछन्।
ज्येष्ठ नागरिक तथा पैदल हिँड्न कठिन हुने व्यक्तिका लागि करिब ५० देखि ७० वटा सफारीको व्यवस्था गरिएको छ। सम्भावित दुर्घटनालाई ध्यानमा राख्दै तीनदेखि चारवटा एम्बुलेन्स तथा स्वास्थ्यकर्मी परिचालन गरिनेछ। दमकका विभिन्न अस्पतालका आकस्मिक कक्षमा समेत आवश्यक बेड तयारी अवस्थामा राखिनेछ।
भक्तजनका लागि खानेपानी, सर्वत तथा प्रसादीको समेत व्यवस्था गरिएको छ।
तर यी सबै व्यवस्थाभन्दा यस वर्षको रथयात्राको मूल सन्देश अझ गहिरो छ।
रथ अघि बढ्दा केवल भगवान् श्रीकृष्णको नाम गुन्जिने छैन, भोटेकोशीका पीडितको पीडा पनि सम्झिइनेछ। आरतीका दीप बालिँदा दिवंगत आत्माका लागि चिरशान्तिको कामना गरिनेछ। हात जोडिँदा बेपत्ताको सकुशल उद्धारको प्रार्थना हुनेछ। र दानपात्रमा खस्ने प्रत्येक भेटीले पीडित परिवारको पुनःस्थापनामा सानो भए पनि योगदान गर्नेछ।
धर्मले मानिसलाई मानिससँग जोड्छ। भक्ति भनेको आफूभित्रको आस्था बलियो बनाउनु मात्र होइन, अरूको दुःखमा आफ्नो मन पगाल्नु पनि हो। श्रीकृष्णले दिएको कर्म र करुणाको सन्देशलाई व्यवहारमा उतार्ने हो भने संकटमा परेका मानिसको साथमा उभिनु नै सबैभन्दा ठूलो पूजा बन्न सक्छ।
यस अर्थमा दमकको यस वर्षको श्रीकृष्ण रथयात्रा एउटा धार्मिक उत्सव मात्र होइन, भोटेकोशीका पीडितप्रति सामूहिक श्रद्धाञ्जली, बेपत्ताको उद्धारको प्रार्थना, घाइतेको स्वास्थ्यलाभको कामना र दुःखमा परेका नागरिकप्रति ऐक्यबद्धताको यात्रा बन्नेछ।
रथ अघि बढ्नेछ। कीर्तन गुन्जिनेछ। आरतीका दीप बल्नेछन्। तर ती दीपले यसपटक दमकका सडक मात्र उज्यालो पार्ने छैनन्, विपत्तिले अँध्यारो बनाएका परिवारको जीवनमा पनि आशाको उज्यालो पुगोस् भन्ने प्रार्थना बोकेर अघि बढ्नेछन्।
जय श्रीकृष्ण।