दमक/
नेपालको दिगो विकास र आत्मनिर्भरताका लागि सहकारी क्षेत्र बलियो हुन जरुरी रहेको विज्ञ एवम् सहकारी अगुवाहरुले बताएका छन् ।
दमक स्थित मेची सहकारी संस्थाले आफ्नो रजत जयन्तीको अवसर पारि आयोजना गरेको प्रदेश १ स्तरीय गोष्ठिमा विज्ञहरुले सो कुरा बताएका हुन् । उनीहरुले सरकारको तीन खम्बे आर्थिक नीतिमा सहकारी समेत रहेको स्मरण गर्दै राज्यका तीनै ओटा खम्ब बलियो भए मात्र अर्थतन्त्र पनि बलियो हुन सक्ने धारणा राखे ।
कार्यक्रममा नेपालमा विद्यमान सहकारी कानून र कार्यान्वयनका चुनौती विषयमा बागमती प्रदेश, सहकारी मन्त्रालयका सचिव बलराम निरौलाले कार्यपत्र पेश गर्नु भएको थियो । सहकारी महासंघका सञ्चालक शिवकुमार डाँगीको अध्यक्षतामा भएको सो शत्रमा सहकारी अगुवा रामचन्द्र उप्रेतीले कार्यपत्र माथि टिप्पणी गर्नु भएको थियो ।
निरौलाले प्रस्तुत गरेको कार्यपत्रमा सहकारी ऐन, नियम, मापदण्ड र विनियमका बारेमा अलीक बढि चचौ गरिएको थियो । सहकारी कानुनको आवश्यकता , सहकारी ऐन २०७४ का विशेषता , मुल्य मान्यता , सिद्धान्त र सहकारी चरित्रको अनुशरण लगायतमा बारेमा उहाँले निरौलाको प्रस्तुतीमा उल्लेख गरिएको थियो । सहकारी मापदण्ड २०७८ को ब्याख्या गर्दै निरौलाले अनुगनमा सुचकका र यी सबैको कार्यान्यावनमा चुनौतीका बारेमा चर्चा गर्नु गर्नुभएको थियो ।
कार्यपत्रमा टिप्पणी गर्दै सहकारी अगुवा उप्रतीले सहकारी ऐन निर्माणको प्रस्तावनामा ‘कृषक कालिगड, श्रमिक, न्यून आय समुह, सिमान्तकृत समुदाय र आम उपभोक्तालाई लक्षीत गर्दै सदस्य केन्द्रित व्यवसायीक संघ सस्थाको गठन गर्ने भनिएपनि सदस्यको व्यवसायले त्यति महत्व नपाएको टिप्पणी गर्नुभयो । सस्थाले सदस्य बनाउँदा सस्थाको कारोबारसँग प्रतिस्पर्धासँग नगरेको हुनुपर्ने भनी उल्लेख गरिएको नियममा सस्थाले गरेको व्यवसाय सदस्यले गरेको हुनुहुदैन भन्ने प्रावधान कत्तीको लागु हुन सक्ला भन्दै प्रश्न गर्नु भएको थियो । निरौलाको ६ पन्ने कार्यपत्रमा उप्रेतीले लिखितरुपमै ५ पन्नको टिप्पणी गर्नु भएको थियो भने सहभागीले पनि प्रश्न गरेका थीए ।
यस्तै राष्ट्रिय सहकारी महासंघका महाप्रवन्धक चित्रकुमारी थाम्सुहाङ्ले सहकारी अभियानको वर्तमान अवस्था, चुनौती र सम्भावना विषयको कार्यपत्र पेश गर्नु भयो । यस्त कार्यपत्रमाथि सहकारी अगुवा रमेशप्रसाद पोखरेलले टिप्पणी गर्नु भयो भने खेम पाठकको अध्यक्षतामा सो शत्र सञ्चालन भएको थियो ।
थाम्सुहाङले प्रस्तुत गरेको कार्यपत्रमा प्रदेश १ मा मात्रै ४ हजार ७ सय ३७ वटा विभिन्न उद्धेस्यका सहकारीहरु रहेका छन् । यीनमा ९ लाख ३५ हजार ७ सय सदस्य आवद्ध भएको तथ्यांक प्रस्तुत गर्नु भएको थियो ।
दुई दिन चल्ने कार्यक्रम शुरु हुनु अघि प्रभात फेरी निकालिएको थियो । संस्थाका अध्यक्ष नारायणप्रसाद भट्टराईको अध्यक्षता र सहकारी अभियन्ता एवम् पूर्वगृह राज्यमन्त्री दिपकप्रकाश बास्कोटाको प्रमुख आतिथ्यमा शुरु भएको कार्यक्रममा प्रदेश १ का अधिकांश जिल्लाका सहकारीकर्मीहरुको सहभागीता रहेको छ ।
कार्यक्रममा संस्थाका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत खोमप्रसाद बगालेले सदस्य र समुदाय केन्द्रित भई संस्थाले आफ्ना गतिविधिहरु सञ्चालन गर्दै आएको बताउनुभयो । यस्तै स्वागत मन्तव्य राख्ने क्रममा बरिष्ठ उपाध्यक्ष पदम थापाले झापा, मोरङ् तथा ईलामका विभिन्न स्थानमा सेवा केन्द्र स्थापना गरि संस्थाले कारोवार र सेवा विस्तार गर्दै आएको बताउनुभयो । पूर्वी नेपालकै बढि कारोवार गर्ने मध्येको एक मेची सहकारी संस्थाले सहकारी एकिकृत बस्तिको योजना समेत सञ्चालन गरि रहेको संस्थाका सचिव राजेन्द्र दाहालले बताउनु भयो । सो बस्ति यसै वर्ष भित्र सम्पन्न गर्ने संस्थाको लक्ष्य छ ।
