बाहुनडाँगी, २९ पुष । यी साना बालबालिका । अवोध छन् । सहि र गलत छुट्याएर निर्णय लिन सक्ने भएका छैनन । यी वालबालिकाहरुको परिवारको आम्दानीको श्रोत निश्चित छ । जसले बिहान बेलुकाको गर्जो टार्नमानै धौ धौ हुन्छ ।
यस्तो अवस्थामा यी बालबालिकाहरुले पर्याप्त पोषणका खानेकुरा खान पाउँदैनन । जसका कारण उनीहरुको बृद्धिविकास कमजोर हुन्छ । बिभिन्न प्रतिस्पर्धामा नजिजा हाँसील गर्न कठीन पर्छ । यही कुरालाई मद्यनजर गरेर झापाको मेचिनगर नगरनगरापलिका वार्ड ४ मा भने एउटा गज्जवको अभियान चलेको छ । यहाँ यस्ता बालबालिकाहरुले हरेक दिन एक गीलास तातो दुध पिउन पाउँछन् । तर यो दुध खान भने विद्यालय जानै पर्छ ।
विद्यालयमा गएर पढ्ने विद्यार्थीलाई दिनको एक एक गीलास दुध विद्यालयमै खुवाउने व्यवस्था मिलाइएको छ । यसबाट लक्षीत वर्गका विद्यार्थीको विद्यालय निरन्तर्ता त भएको छ नै नियमीत दुध खान पाएका कारण विद्यार्थीको शारिरिक रुपमा पनि परिवर्तन आएको छ ।
बाहुँनगाँडीमा रहेको पशुपति माद्यमीक विद्यालयमा प्राथमीक तहमा अध्यापन गराउँदै आउनु भएकी शिक्षिका पुनमाया सुब्बा विद्यालयमै दुध खुवाउने कार्यक्रम वार्डले चलाइदिएको बताउनु हुन्छ । यसबाट विद्यार्थीहरुमा सकरात्मक परिवर्तन आएको र दुध खुवाउने कार्यक्रम पनि निरन्तर होस भन्ने चाहनु हुन्छ ।
सामुदायीक विद्यालयको शिक्षा सुधार गर्न धेरै कुराको आवश्यक अझै छ । तर यस्ता स –साना कार्यक्रमले पनि समुदाय र विद्यार्थीको जीवनमै गहिरो प्रभाव पारीरहेको हुन्छ । त्यसैले त पछिल्लो समय सामुदायीक विद्यालयका विद्यार्थीहरु पनि सकरात्मक सोच बनाउँदै आफुलाई हरेक प्रतिस्पर्धामा अव्वल सावित गरिरहेका छन् । कुनै बेला छिमेकका साथीभाई निजी विद्यालय जाने र आफु चाहि सामुदायीक विद्यालयजानुपर्दा विद्यार्थीमा अफसोचको भावना पैदा हुने गरेको थियो । तर अहिले निजी छोडेर सामुदायीक नै पढ्न पाएकोमा गौरव महसुस तीनै विद्यार्थीले गर्न थालेका छन् ।
अधिकांशस सामुदायीक विद्यालयका प्रधानाध्यापक हाम्रो विद्यालयमा यो छैन, त्यो छैन । यसको अभाव भयो । हामीलाई कार्यक्रम चाहियो । बजेट हालीदिन पर्यो भन्नेहरु मात्रै भेटिनु हुन्छ । तर आफुसग भएका श्रोत साधन, आफ्नो कार्यशैलीमा सृजनशिलता बनाउने र कक्षा कोठालाई अझ सानदार बनाएर पठन पाठन गराउने विद्यालयहरु कमै भेटिन्छन । तर बाहुनडाँगीका विद्यालयका प्रधानाध्यापकहरु अभाव त झेलीरहनु भएको नै छ । तर त्यहि अभावभीत्र पनि सम्भाना र अवसर देख्नु हुन्छ अनी विद्यालयको पठन पाठनलाई सृजनशील बनाउन उद्धत हुनुहुन्छ ।
विद्यालयका आवश्यकता मात्रै हैन, विद्यार्थीका समस्या, तीनका आवश्यकता, अभिभावकका अपेक्षालाई थोरै भएपनि सरकारी निकायबाट भरथेक भयो भने त्यसले परिणाममा परिवर्तन ल्याउन सक्छ । स्थानीय सरकरको तल्लो तहको वार्ड कार्यालयले केहि लाख बजेट छुट्याएरै र बजेटले नपुगे अन्यसगको समन्वयमा पनि आफ्नो क्षेत्रका सामुदायीक विद्यालयमा जोडीदिने हो भने परिवर्तन ल्याउन सकिने अनुभव सुनाउनु हुन्छ मेचिनगर नगरपालिका वार्ड ४ का वार्ड सदस्य गीता लुङ्गेली मगरको छ ।
सामुदायीक विद्यालयको शिक्षामा सुधार गर्न नारा हैन, व्यवहारीक संकल्प चाहिन्छ । सकरात्मक सुधारकालागी प्रतिवद्धता चाहिन्छ । बजेट र श्रोत साधनन मात्रै सबथोक हैन । भएका र उपलब्ध अवसरलाई सदुपयोग गर्दै अघी बढ्ने हो भने सामुदीयक विद्यालयमा विद्यार्थीको आकर्षण बढाउन सकिन्छ भन्ने उदाहरण झापाको मेचिनगर नगरपालिका वार्ड ४ बाहुनडाँगीमा पाउन सकिन्छ ।









