विदेशी भाइमसलामा नेपाली चाडँपर्व

तिहार नजिकिँदा ३ महिनामै ३ अर्ब बाहिरियो

काठमाडौँ,१३ कार्तीक । नेपालीहरूको दोस्रो ठुलो चाड तिहार नजिकिएसँगै बजारमा भाइमसला (ड्राइफ्रुट्स) को किनमेल तीव्र बनेको छ। दिदीबहिनीले दाजुभाइको दीर्घायु, सुस्वास्थ्य र समृद्धिको कामना गर्दै भाइटीकामा उपहार दिने काजु, बदाम, किसमिस, ओखरजस्ता पोषिला परिकारको माग चाडपर्वमा ह्वात्तै बढ्ने गर्छ। तर, मौलिक परम्परासँग जोडिएको यो बजार पूर्ण रूपमा आयातमा निर्भर रहँदा चालु आर्थिक वर्षको पहिलो त्रैमासिक (साउन–असोज) मै झन्डै ३ अर्ब रुपैयाँ बराबरको विदेशी मुद्रा बाहिरिएको छ।

भन्सार विभागको तथ्याङ्क अनुसार चालु आर्थिक वर्षको पहिलो तीन महिनामै व्यापारीहरूले चाडपर्व लक्षित माग धान्न भारत, चीन, अमेरिका, भियतनाम, इन्डोनेसिया लगायतका मुलुकबाट ठुलो परिमाणमा ड्राइफ्रुट्स भित्र्याएका छन्।

प्रमुख ड्राइफ्रुट्सको आयात चित्र

सामग्री प्रमुख स्रोत मुलुक कुल परिमाण कुल लागत (रुपैयाँ)
सुपारी इन्डोनेसिया, थाइल्याण्ड ३२ लाख ४० हजार केजी ८४ करोड ७७ लाख
ओखर चीन, अमेरिका १५ लाख २५ हजार केजी ६५ करोड ४० लाख
नरिवल (सिङ्गो र खोप्रा) भारत, भियतनाम १ करोड १९ लाख केजी ५८ करोड ७५ लाख
बदाम अमेरिका, भारत ५ लाख ९ हजार केजी ४७ करोड ९३ लाख
काजु भारत, भियतनाम ४ लाख ६९ हजार केजी ४६ करोड ५७ लाख
किसमिस चीन, भारत ७ लाख ३३ हजार केजी २७ करोड ६३ लाख
अन्जिर, पेस्ता र खजुर भारत, कतार, यूएई करिब ४८ हजार केजी ३ करोड २० लाख

 

कुन देशबाट के आउँछ?

  • किसमिस: ७३३ टन किसमिस आयात हुँदा चीनबाट मात्रै १९ करोड ९१ लाख र भारतबाट ७ करोड ७० लाख रुपैयाँ बाहिरिएको छ। यसबाट राज्यले ६ करोड ७१ लाख रुपैयाँ राजस्व पाएको छ।

  • बदाम: आयातित ५ लाख ६ हजार केजी गुदी बदाममध्ये ९९ प्रतिशतभन्दा बढी हिस्सा (४७ करोड ४२ लाख रुपैयाँ बराबर) संयुक्त राज्य अमेरिकाबाट आएको छ।

  • ओखर: यमराजको बाटो छेक्ने धार्मिक मान्यता जोडिएको ओखर चीनबाट ३८ करोड ९५ लाख र अमेरिकाबाट १८ करोड ३६ लाख रुपैयाँ बराबर आयात भएको छ।

  • काजु र नरिवल: काजुमा भारत (२५ करोड २८ लाख) र भियतनाम (२१ करोड २७ लाख) को हिस्सा आधा-आधा छ। त्यस्तै, पूजा र मसलामा अत्यधिक खपत हुने नरिवल भने मुख्यतया भारतबाट ५६ करोड रुपैयाँभन्दा बढीको भित्रिएको छ।

  • सुपारी: सगुनका रूपमा प्रयोग हुने सुपारी इन्डोनेसियाबाट ६६ करोड ९५ लाख र थाइल्याण्डबाट १७ करोड ८१ लाख रुपैयाँको आयात भएको छ। यसबाट सरकारले करिब ८५ करोड रुपैयाँ राजस्व उठाएको छ।

बजार प्रभाव र उपभोक्ताको भार

चाडपर्वको मौका छोपेर बजारमा यस्ता आयातित वस्तुमा अस्वाभाविक मूल्यवृद्धि हुने गरेको उपभोक्ताहरूको गुनासो छ। भन्सार बिन्दुबाट बजारसम्म पुग्दा ढुवानी, भन्सार महसुल र बिचौलियाको नाफाका कारण खुद्रा बजारमा काजु प्रतिकेजी १ हजार ६०० देखि २ हजार रुपैयाँसम्म, बदाम १ हजार ५०० देखि १ हजार ८०० रुपैयाँसम्म र ओखर ५०० देखि ८०० रुपैयाँसम्म पुग्ने गरेको छ।

स्वदेशी उत्पादनको सम्भावना र चुनौती

नेपालको उच्च पहाडी तथा हिमाली भूभागमा ओखर, तल्लो पहाड तथा तराईमा बदाम र झापा, मोरङ लगायत पूर्वी तराईमा सुपारी तथा नरिवलको व्यावसायिक खेती गर्न सकिने पर्याप्त भौगोलिक सम्भावना छ। यद्यपि, गुणस्तरीय बिरुवाको अभाव, लामो समयसम्म प्रतिफल नआउने डर, आधुनिक प्रशोधन प्रविधि र सरकारी प्रोत्साहनको कमीका कारण व्यावसायिक उत्पादन विस्तार हुन सकेको छैन। फलस्वरुप, परम्परा नेपाली भए पनि हरेक वर्ष तिहारमा दाजुभाइको हातमा पुग्ने मसला पोकाका लागि नेपाली मुद्रा तेस्रो मुलुक पुगिरहेको छ।

उज्यालोखबरमा प्रकाशित तथा प्रशारित सामग्रीबारे कुनै प्रतिक्रिया, सुझाव या सल्लाह भए ujyaalokhabar112@gmail.com मा पठाउनु होला ।

Share:

ताजा समाचारहरु

छठघाटमा सुरक्षा कडा, महँगा गहना नलगाउन पर्सा प्रहरीको आग्रह

वीरगञ्ज,२९ कार्तीक । पर्सा प्रहरीले वीरगञ्ज लगायत जिल्लाका सम्पूर्ण छटघाटहरूमा सुरक्षा व्यवस्था कडा पारेको छ । बर्दीधारी पुलिससँगै सादा पोशाकमा पनि प्रहरीले प्रहरी परिचालन गरिएको

अमेरिकामा १५ हजारभन्दा बढी हवाई उडान रद्द, १० लाख यात्रु प्रभावित

काठमाडौं ,२९ कार्तीक। अमेरिकामा देशव्यापी हवाई उडान रोकिएको घटनाको असर अझै सामान्य हुन सकेको छैन । चार घण्टासम्म देशभरका उडान रोकिएपछि उत्पन्न अवरोधका कारण हजारौं

कर्णालीद्वारा चितवनलाई १५४ रनको लक्ष्य

काठमाडौं,२९ कार्तीक । राजधानीमा जारी तेस्रो संस्करणको नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) क्रिकेट अन्तर्गत आजको पहिलो खेलमा कर्णाली याक्सले चितवन राइनोजलाई १५४ रनको लक्ष्य दिएको छ

दुर्घटनापछि ‘जलाकी’ को मुख्य भूमिकामै फर्किए सोनम तोप्देन

काठमाडौं,२९ कार्तीक । गायकबाट अभिनेतासम्मको यात्रा तय गरेका सोनम तोप्देनका लागि सिनेमा ‘जलाकी’ एउटा विशेष प्रोजेक्ट बनेको छ । दुर्घटनाका कारण बीचमै छाड्नुपरेको यही सिनेमामा

नेपाल–भारत सीमामा ड्युटीकै क्रममा भारतीय एसएसबी जवानको मृत्यु

दिघलबैंक ,२९ कात्तिक । नेपाल–भारत सीमामा तैनाथ सशस्त्र सीमा बल (एसएसबी) का एक जवानको ड्युटीकै बेला मृत्यु भएको छ ।सशस्त्र सीमा बल (एसएसबी) का १२

छठलाई राष्ट्रिय पर्वका रूपमा स्थापित गर्न प्रभु साहको माग

काठमाडौं ,२९ कार्तीक। आम जनता पार्टीका अध्यक्ष तथा पूर्वमन्त्री प्रभु साहले आस्थाको महान पर्व छठलाई राष्ट्रिय पर्वको रूपमा स्थापित गरि अन्तर्राष्ट्रियकरण गर्नुको साटो अहिले क्षेत्रीय

एमाले प्रचार विभागका अनुसार मंसिर २ देखि राष्ट्रिय भेला र केन्द्रीय कमिटी बैठक

काठमाडौं,२९ कार्तीक । नेकपा (एमाले)ले आगामी मंसिर २ देखि ५ गतेसम्म तीनवटा महत्त्वपूर्ण केन्द्रीय कार्यक्रम आयोजना गर्ने भएको छ ।पार्टीले मंसिर २ र ३ गते