पथरी शनिश्चर, २५ असार÷ सहकारी संस्थाहरुले तपाईंको समुदायमा के के काम गर्दै आएका छन् ? वचत तथा ऋणको प्रमुख काम गर्ने सहकारीले विषयत रुपमा कृषि, उद्योग, व्यवसायमा समेत लगानी गरेर व्यवसायिक प्रवद्र्धनका काम समेत गरेका होलान् । तर यी सबै कामसंगसंगै थप फरक मात्र होइन नमुना काम गरिरहेको छ मोरङको पथरी शनिश्चरे २ बुद्धचोकस्थित लर्डबुद्ध सहकारी संस्थाले ।
त्यो फरक र नमुना काम हो, ज्येष्ठ सदस्य आजीवन भत्ता वितरण । वि.सं.२०७४ सालबाट संस्थाले ७० वर्ष उमेर पुगेका सदस्यलाई सरकारी कार्यक्रम जस्तै तीन÷ तीन महिनामा भत्ता वितरण गरेर ज्येष्ठ नागरिकप्रति सम्मानको काम अघि बढायो । सामाजिक उत्तरदायित्व अन्तर्गत बुढेसकालको सहाराका रुपमा सहकारीले यसखाले अवधारणा बनाएको संस्थाका अध्यक्ष धनराज राई (अमीर) ले जनाउनु भयो ।
मासिक २ सयबाट सुरु गरिएको भत्ताको रकम ०७५ मा ४ सय, ०७६ मा ६ सय, ०७८ सम्म ७५० र ०७८ साउनदेखि ८५० रुपैंयाँका दरले वितरण भएको छ । असक्त अवस्थाकालाई घरमै भत्ता पु¥याउने गरिएको छ । भत्ता लिनेको संख्या हालसम्म ४५ रहेको संस्थाका व्यवस्थापक गणेशकुमार राईले वेलिविस्तार लगाउनु भयो ।
यसपटक बैशाख, जेठ र असारको भत्ता वितरण कार्य सम्पन्न भएको छ । जसमा मासिक वचत गरेको रकममध्ये ३ प्रतिशत रकम भत्ता वितरणमै जोडेर फिर्ता गर्ने समेत गरिएको छ । ४५ जनाको भत्तामा १ लाख १४ हजार ७ सय ५० र ३ प्रतिशत मासिक वचत फिर्ता रकम ४० हजार २ सय ८५ गरी पछिल्लो पटक जम्मा १ लाख ५५ हजार ३५ रुपैयाँ प्रदान भएको छ । यसखाले भत्ताबाट आफूहरुलाई ठूलो सम्मान मिलेको भन्दै भत्ता प्राप्तकर्ताहरु निकै खुसी छन् ।
ज्येष्ठ भत्ता प्राप्त गर्न ६० वर्ष उमेर पुगेपछि सदस्य बन्ने, लगातार नियमित रुपमा १० वर्ष मासिक वचत र कम्तिमा शेयर पुँजी १० हजार पु¥याउनु पर्ने प्रावधानको कार्यविधि बनाइएको छ । ऋण लगानी गर्दा ०.३ प्रतिशत ज्येष्ठ कोषमा जम्मा हुने व्यवस्था ज्येष्ठ भत्ता वितरणको प्रमुख आधार समेत बनाइएको शिक्षण पेसामा लामो समयदेखि आवद्ध लर्डबुद्धका सचिव महेन्द्र ढुंगानाले प्रष्ट्याउनु भयो । जसबाट ज्येष्ठ भत्ता कोषमा हालसम्म १० लाख ७६ हजार ८ सय ९७ रुपैयाँ जम्मा भएको छ ।
बुद्धचोक र आसपासका युवाहरु मिलेर ०५९ सालमा वचत तथा ऋण सहकारी संस्थाका रुपमा स्थानीय भुगोललाई प्रवद्र्धन गर्दै ‘लर्डबुद्ध’ नामाकरण गरे । जसले ऋण तथा वचतको क्षेत्रसहित सामाजिक अन्तरघुलनका लागि समेत महत्वपूर्ण योगदान दिन सक्यो । त्यसमध्येमा पनि ज्येष्ठ सदस्य आजीवन भत्ता कार्यक्रमले नगरलाई देश विदेशमा चिनाउन र सहकारीको सकारात्मक छाप छोड्न सफल अति प्रसंशनीय काम भएको ठान्नुहुन्छ पथरी शनिश्चरे १ का वडाअध्यक्ष भीमकुमार राई ।
देशमै सम्भवत ज्येष्ठ भत्ताको कार्यक्रम लर्डबुद्धले सुरुवात गरेको हुनसक्ने संस्थाको कुरा भएपनि यसको यकिन तथ्य खोज्न बाँकी छ । तथ्य खोज्ने कुरा एकठाउँमा रहेपनि लर्डबुद्धले यसैपनि नमुना काम गरेको भन्दै जिल्ला वचत संघका व्यवस्थापक केदारनाथ दुलालले संस्था सञ्चालकको नवीन सोच र व्यवहारप्रति प्रशंसा गर्नुभयो ।
ज्येष्ठ सदस्यको जन्मदिन घरमै गएर मनाइदिएर खुसी तुल्याउने सहकारीको अर्काे काम हो । अनि सुत्केरी सदस्यमा उपहार कार्यक्रम पनि छ । विद्यालय तहमा सहकारीको अवधारणा जगाउन प्रत्येक माघ २२ गते नगरस्तरीय मावि वत्तृत्वकला प्रतियोगिता, नगरका जेहेन्दार विद्यार्थी पुरस्कृत गर्ने र पुस २५ मा पर्ने स्थापना दिवसमा रक्तदान कार्यक्रम नियमित सञ्चालन गर्दै आएको छ । बाल सदस्य भ्रमण कार्यक्रम पनि छ । २,२ वर्षमा उत्कृष्ठ पत्रकारिता पुरस्कार प्रदान हुँदै आएको छ । समाजमा संस्कारलाई बचाउन र नयाँ सोचतर्फ समाजलाई डो¥याउन सहकारीको भूमिका महत्वपूर्ण बनाउँदै लगिएको प्रसंग ल्याउनु भयो संहकारीका सचिव ढुंगानाले ।
संस्थाले ज्येष्ठ सदस्य भत्ताको कार्यक्रममा ३ महिनाको संस्थाको वित्तीय अवस्थाका बारेमा पनि जानकारी गराउँदै आएको छ । असार २० गतेसम्म २ हजार १ सय ८० महिला र १ हजार ४ सय २७ पुरुष गरी संस्थाको कुल सदस्य संख्या ३ हजार ६ सय ७ पुगेको छ ।
संस्थाको कुल पुँजी ३३ करोड १७ लाख ७३ हजार १ सय ५६ रुपैयाँ छ । २ करोड ७५ लाख ७९ हजार ६ सय शेयर पुँजी रहेको संस्थामा २७ करोड ८६ हजार ८ सय १९ रुपैयाँ निक्षेप संकलन भएको छ । मासिक १ सय ५० रुपैयाँ वचतबाट मात्रै हालसम्म ६ करोड ४१ लाख ८३ हजार ७ सय रुपैयाँ जम्मा हुन सकेको छ । आर्थिक मन्दीका कारण ऋण लगानी भनें २२ करोड १६ लाख ३९ हजार ९ सय १० मात्र भई तरलता आवश्यकता भन्दा बढी रहेको छ । संस्थागत कोषमा १ करोड ५३ लाख १६ हजार ८ सय ७५ रुपैयाँ जम्मा भएको छ
