दमक, २८ भदौ । दमकको मुख्य चोक । साँझको समय । एकजना व्यक्ति सडकको किनारमा बसिरहनु भएको थियो । सडकमा हिड्नेहरुले के दिन्छन् त्यहि खाने र सडकमै सुत्ने गर्दै आउनु भएको थियो । निकै दिनदेखि भरपेट खान नपाएको दुर्गन्धित शरीर भएको कमजोर व्यक्ति जो बोल्न सक्ने भएपनि आफ्नो घर ठेगाना र नाम समेत बिर्सिसक्नु भएको थियो ।
अन्दाजी ३५ वर्षका ती पुरुषलाई आफु कहिलेदेखि घर छोडेर हिडेको भन्ने समेत थाह थिएन । निकै दिनदेखि यसरी सडकमा वेवारिसे भएको देखेपछि केही स्थानीयले दमक नगरपालिका वडा नं ८ का वडाध्यक्ष धर्मप्रसाद दाहाल (दिपेश) लाई खवर गरिदिए । वडाध्यक्ष दाहालले पनि आफ्नो सम्पर्कमा रहेको मानव उद्धार सेवालाई सम्पर्क गर्नु भयो । यसरी आपसी समन्वय र सहकार्र्य भएपछि ती पुरुषको अहिले उद्धार गरिएको छ ।
यतिमात्र नभएर वडाध्यक्ष दाहाललकै पहलमा झापाकै कमल गाउँपालिका वडा नम्बर ५ रतुवा नदी पूर्वबाट पनि अर्का एक वेवारिसे बृद्धको उद्धार गरिएको छ ।
भदौको गर्मीमा टाउकामा उनको बाक्लो टोपी । छेउमा एउटा बोरा । बोराभित्र उहाँका पुराना कपडा । शरीरमा पनि च्यातिएका र टालिएका कपडाले ढाकिएको थियो । कस्ले दिन्छ र खाने भन्ने आशे जीवन जिइरहनु भएको थियो । पाटी पौवा वा मन्दिरको पेटी वा सडक किनारमा रहेका पसलको पेटी उहाँको रात काट्ने थलो थियो । उहाँले पनि आफ्नो नाम वतन केही बताउन सक्नु भएन ।
उद्धार गरेर लगिएका यी सडक मानवलाई दमक २ स्थित पुरानो वडा कार्यालय रहेको भवनमामा भर्खरै स्थापना भएको मानव उद्धार सेवाले खाने, बस्ने र उपचार समेत गरिदिने व्यवस्था मिलाइदिएको छ । यसको दमक समन्य समितिका अध्यक्ष रहनु भएका रेवतराज भण्डारी भन्नु हुन्छ ‘पहिलो प्रयास परिवारसगको खोजी हो । सकेसम्म परिवारसंग मिलन गराउने छांै । यदि सम्भव भएन भने हामी यहाँ बसुञ्जेल सबै आवश्यकता पुरा गर्दै राख्ने छौ ।’
दमकमा अहिले यस्ता सडक मानवको उद्धार गर्नकालागि भन्दै मानव उद्धार सेवासँग सम्झौता गरिएको छ । नगरपालिकासँग भएको सम्झौता अनुसार मानव उद्धार सेवालाई सेवा सञ्चालन गर्न नगरपालिकाले निःशुल्क भवन उपलब्ध गराइदिएको छ । नगरपालिकाकै संरक्षणमा त्यहाँ लाग्ने सबै खर्च र अन्य कुराको प्रबन्ध सेवा प्रदायक सस्था अर्थात मानव उद्धार सेवालेनै गर्नु पर्ने हुन्छ । यसरी दमकमा सुरु भएको यो सेवाले सडक मानवरहित बनाउने राज्यको लक्ष्य पुरा गराउन मद्यत गर्ने विश्वास गरिएको छ ।
